Skip to content

KUBË: U votuan ndryshime në ekonomi që mbartin rreziqe serioze

Udhëheqja Kubane ndërmori javën e kaluar transformime shumë serioze ekonomike dhe sociale (gjithsej 176 rregullore të koduara në 23 drejtime). Pas një mbledhjeje të jashtëzakonshme të Komitetit Qendror të Partisë Komuniste të Kubës, Asambleja Kombëtare miratoi masat që prekin të gjithë sektorët e ekonomisë
Date:
qer 30, 2026
cuba4

Udhëheqja Kubane ndërmori javën e kaluar transformime shumë serioze ekonomike dhe sociale (gjithsej 176 rregullore të koduara në 23 drejtime).

Pas një mbledhjeje të jashtëzakonshme të Komitetit Qendror të Partisë Komuniste të Kubës, Asambleja Kombëtare miratoi masat që prekin të gjithë sektorët e ekonomisë. Këto masa paraqiten si një përgjigje ndaj situatës mjaft të vështirë të krijuar nga bllokada barbare më se 60-vjeçare e SHBA, dhe veçanërisht nga bllokada energjetike që zbatohet që nga janari i këtij viti, e cila i ka shkaktuar asfiksi popullit.

Masat e miratuara janë vijimësi e orientimeve dhe masave të mëparshme të marra pas Kongresit të 6-të të Partisë Komuniste të Kubës (2011). Elementi qendror është nxitja e investimeve të huaja të kapitalit privat në të gjithë sektorët e ekonomisë dhe adoptimi i mekanizmave të tregut si mjet për shpërndarjen e burimeve. Ndër të tjera, masat më karakteristike janë: Ndërmarrja shtetërore fiton autonomi më të madhe dhe, ashtu si ajo private, mund të kthehet në shoqëri aksionare, ndërsa të gjithë operatorët –qofshin individë privatë apo investitorë të huaj– mund të zotërojnë aksione në aq ndërmarrje sa dëshirojnë.

Punëdhënësit privatë mund të punësojnë edhe mbi 100 persona si dhe mund të kenë qasje në tregtinë e jashtme, gjë që do të thotë se shfuqizohet monopoli shtetëror në tregtinë e jashtme. Gjithashtu, shfuqizohet sistemi aktual i shkallës së pagave në ndërmarrjet shtetërore dhe vendoset një pagë minimale që merr parasysh nivelet e inflacionit. Në fund, nivelet e pagave do të përcaktohen përmes negociatave midis punonjësve, Sindikatës dhe ndërmarrjes, dhe do të varen nga kapaciteti ekonomik i vetë ndërmarrjeve.

Këto rregullore parashikojnë ndryshime në marrëdhëniet e pronësisë dhe njohin dallimet midis pronësisë dhe menaxhimit, ndërsa në të njëjtën kohë deklarohet se «mbetet pronësia shoqërore mbi mjetet kryesore të prodhimit».

Në këtë kuadër, u jepet kompetencë shumë më e madhe autoriteteve provinciale dhe bashkiake për të zhvilluar të ashtuquajturën ekonomi lokale dhe shërbimet publike përmes nxitjes –siç nënvizohet– të investimeve të huaja direkte.

Një element i rëndësishëm është ndryshimi i menaxhimit dhe përdorimit të tokës për të gjithë agjentët ekonomikë. Do të jepet e drejta reale e përdorimit dhe e gëzimit të pronës mbi tokën, personave juridikë shtetërorë, privatë, të përzier ose personave fizikë që e kërkojnë atë, për një kohë të pacaktuar dhe në një sipërfaqe që korrespondon me projektin e dorëzuar, për të gjitha njësitë bujqësore, pyjore dhe të prodhimit të duhanit, si dhe për projekte të zhvillimit të ekoturizmit dhe agroturizmit. Kooperativat bujqësore do të mund të zhvillojnë drejtpërdrejt tregti të jashtme, për eksportin e produkteve të tyre dhe importin e inputeve dhe teknologjive bujqësore.

Jepet gjithashtu mundësia e themelimit të institucioneve financiare private, bankave dhe zyrave të këmbimit valutor, të cilat do të funksionojnë nën mbikëqyrjen e Komisionit të Tregut të Kapitalit (BCC) me kushte rregullatore të barabarta me ato të bankave shtetërore.

Gjithashtu, sektori i turizmit u hapet më shumë privatëve përmes shfrytëzimit të pasurive të paluajtshme, ashtu si edhe i ashtuquajturi treg i sigurimeve. Të gjitha këto shoqërohen me ndryshime në mekanizmat kontrollues, me reduktimin e numrit të ministrive dhe shërbimeve publike, si dhe me përshtatje në kuadrin institucional dhe ligjor ku do të bëhen ndryshimet përkatëse.

Gjithashtu, do të lejohet pjesëmarrja e kapitalit privat dhe të huaj në importin dhe tregtimin e lëndëve djegëse, përfshirë këtu edhe rrjetin e shitjes me pakicë.

Kryeministri i vendit dhe anëtar i Byrosë Politike të Komitetit Qendror të Partisë Komuniste të Kubës, Manuel Marrero, pretendoi se të gjitha këto ndryshime nuk nënkuptojnë braktisjen e përgjegjësisë sociale të shtetit, por «përfshijnë njohjen e mekanizmave të tregut si mjete për shpërndarjen efikase të burimeve» dhe shtoi se «këto masa nuk përbëjnë një devijim nga projekti socialist, por përkundrazi i përgjigjen logjikës së zhvillimit të tij».

Megjithatë, forcimi i mëtejshëm i marrëdhënieve mall-para dhe i tregut, zhvlerësimi i pronësisë shoqërore mbi mjetet e prodhimit, i planifikimit qendror shkencor dhe i kontrollit punëtor, të cilat janë ligjësi themelore të shoqërisë socialiste, siç e ka vërtetuar në mënyrë tragjike përvoja historike e përmbysjes së socializmit në Bashkimin Sovjetik (BRSS) dhe në vendet e tjera socialiste, zhvillimet e dominimit të marrëdhënieve kapitaliste në Kinë, sjellin pasoja thellësisht negative për popujt.

Shqyrtimi kritik i ndryshimeve që po bëhen në Kubë dhe diskutimi përkatës që është në vijim e sipër, ndërthuret me detyrimin e komunistëve për të qëndruar në krah dhe për të shprehur solidaritetin e tyre të pakursyer me popullin heroik Kuban, duke kërkuar përfundimin e bllokadës shumëvjeçare e barbare të imperializmit amerikan, dhe duke mbështetur Revolucionin Kuban.

 

Artikull i botuar në gazetën "Rizospastis", organ i Komitetit Qendror të Partisë Komuniste të Greqisë (KKE)